Sosyolojik Sosyal Psikoloji -2

Bilim
Sosyolojik Sosyal Psikoloji -2

SOSYOLOJİK SOSYAL PSİKOLOJİ

2.Bölüm

İnsanın bütün yönelim ve davranışlarını, duygu ve düşün dünyasını belirleyen şey toplumsal varoluşudur.
İnsanın insanlaşmasını belirleyen şey toplumsallığıdır. Bu durumda her bir insanın her türlü etkinlik ve yetkinliği ( yetenek ve becerileri, üretkenlik ve yaratıcılıkları) toplum ile beraber olduğu için olabilen şeylerdir.

Toplumsallık denen gerçeklik aslında kişideki gelişmeleri kamçılayan ve ortaya çıkaran zemini ifade eder.
Birey psikolojisini belirleyen iki ana damardan söz etmek isabetli olur.
Birincisi insanın biyo-genetik yapısıdır. Doğuştan kendisinde var olan temel güdülerin insanı güdüşüne bağlı olarak oluşan psikolojidir.

Temel güdüler;
* Nefes alıp verme
* Yeme- içme
* Cinsel arzular
* Yaşama isteği
* Ölüm korkusu
* Uyku

Bu güdüler tüm yaşamımız boyunca bizi güden temel güdülerdir. Hayatımızın her anında vardır ve bunlara göre bir yaşam yolcusu olmak zorunda kalırız.

Ancak bunlar birey psikolojisinin oluşmasında iki ana kaynaktan biridir. Sadece bu kaynak üzerinde insan olunamaz. Zira bu güdüler sadece biz insanlara özgü değildir. Tüm canlılarda bu temel güdülerin var olduğu gerçeğine bakarak bunların insanlaşmaya tek başına yol açmayacağını- açmadığını söyleyebiliriz.

İnsanlaşmak için esas gerekli olan ikinci ana kaynak toplumsal oluştur.
Toplumla birlikte olmak keyfi bir seçenek değildir. Tek başına türümüzün hiç bir mensubu doğada yaşama güç getiremediğinden grup, topluluk, kom halinde yaşamaya mecburdur.
Demek ki toplumsal oluş keyfi bir tercih değil mutlak bir zorunluluktur. Zorunluluk yasası burada gerçek anlamını bulmaktadır.

Toplumsal birlikte olma hali türümüzün insanlaşmasını- sosyalleşmesini belirleyen asal kaynaktır.
Bu zorunluluk yasası olmasaydı türümüz insanlaşmayı bir yana koyalım, hayatta kalamaz- tutunamaz ve yok olur giderdi.

Ancak ve ancak toplumla birlikte yaşama güç getirebilme gerçekliğimizi göz önünde tutarak durumu anlamaya çalışalım:

Toplumsal birlikte olma zorunluluğu türümüz mensuplarında ne tür gelişmelere yol açmakta ve bireysel ruh dünyamız nasıl oluşmaktadır?
Toplum içine temel güdülerle doğan ve sıfır yetenek sahibi olan her bebek yaşam içinde ( doğuş sonrası ) sosyal duygular edinir.
Bu sosyal duygulara sosyal güdü diyebiliriz. Sonradan edinilmesi gerçeğine binaen tali güdü de denilebilir.
Bunlar insanlaşmamızı sağlayan güdüler olması ve toplumsallık ürünü olması hasebiyle sosyal güdüler olarak adlandırdığımız güdülerimizdir.
Bunları ; Öfke, nefret, kıskanma, kazanma hırsı, sahip olma isteği, boyun eğme ve köle olma arzusu, otorite olma, liderlik arzusu, yıkıcı arzular, ölme ve öldürme isteği, kızma, sevme, sayma, büyüme isteği, acıma, merhamet, muhakeme, muhasebe, mukayese, empati vb. olarak isimlendirebiliriz.

Yaşamda- doğduktan sonra edindiğimiz bu sosyal duygular da bizleri güden sosyal güdülerimizdir.
Bunları toplumla birlikte olduğumuz için edinir- edinebiliriz.
Toplum olmadan bu sosyal güdüler olmaz- oluşamaz.
Bu izahtan sonra ancak şimdi sosyolojik sosyal psikolojiye eğilebilir ve nasıl oluştuğuna dair bir açıklamaya geçebiliriz.

Doğan Karaağaç

İlk bölümü okudunuz mu?

SOSYOLOJİK SOSYAL PSİKOLOJİ-1

Etiketler:

#öğrenebilme #psikoloji #sosyalgüdü #temelgüdü #varolma #yardımcıgüdü sosyoloji

Yorumlar (1)

  1. Yıldız TEK GAMLI dedi ki:
    7 Eylül 2026, 22:41

    devamı gelecek mi hocam? harika bir bilgilendirme olmuş.

    Yanıtla

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Doğan KARAAĞAÇ

O Dağ Yürekli (2011 yılında) Sewat (2012 yılında) adlı şiir kitapları yayınland1963 yılında Diyarbakır'a bağlı Çermik İlçesinin Ekrek (Köksal) köyünde çiftçi bir ailenin onuncu çocuğu olarak yaşama gözlerini açtı. İlk ve ortaokulu Çermik'te, sağlık kolejini Van'da okudu. Toplumcu- gerçekçi çizgide yazan yazarın;ı. Cendere adlı ilk romanı Ağustos 2020'de Cendere 2 adlı romanı 2021'de Alan yayıncılıktan çıktı. Cendere 3 adlı roman yazımını sürdüren yazarın Nisan 2023'te sağlıklı topluma giden yolu ve yeni bir yaşam modelinin önerisini ve insan doğasına dair yeni tezlerini de içeren İNSAN DOĞASI VE BÜYÜK ÜTOPYA adlı kitabı Alan yayıncılık tarafından yayınlandı. İNSAN DOĞASI VE KAOSTAN ÇIKIŞ adlı yeni bir çalışmayı sürdüren yazar, DİLSİZ DÜNYA adlı bu çalışması ile insanlık ailesinde doğru bir hayvan sevgisini yaratmayı amaçlamış ve doğru yaklaşımı tanımlamaya çalışmıştır. Türkiye PEN üyesi olan yazar iki çocuk babasıdır.

Benzer Yazılar