ARA TATİLLERDE ÇOCUKLAR- 2
- Yazar: Metin ÖZDEMİR
- 18 Kasım 2026
- 14 kez okundu
ARA TATİLLERDE ÇOCUKLAR
Vakitlerini Nasıl Değerlendirebilir?
2. Bölüm
Çalışan Anne/ Babalar İçin Rehber
Ara tatil denildiğinde aklımıza dinlenmek, oyun oynamak, gezmek, kitap okumak ve ailece geçirilen güzel zamanlar gelir. Ancak her çocuk için ara tatil aynı imkânları sunmaz. Bazı çocuklar anne ve babalarıyla birlikte tatile çıkarken, bazıları anne ve babaları çalıştığı için tatil günlerini evde, büyükanne ve büyükbabalarının yanında ya da bir yakınının gözetiminde geçirmek zorunda kalır.
İşte tam burada önemli bir soruyla karşı karşıya kalıyoruz:
Anne ve babası çalışan ilkokul çağındaki çocuklar ara tatillerini nasıl değerlendirmeli?
Öncelikle şunu kabul etmeliyiz: Çocuğun ara tatilde olması, anne ve babasının tatilde olduğu anlamına gelmiyor. Sabah erkenden işe gitmek zorunda kalan anne ve babalar, çocuklarının gün içerisinde nasıl vakit geçireceği konusunda haklı olarak endişe duyuyor. Çocuklar ise okulun olmadığı bu günlerde hem eğlenmek hem de kendilerine zaman ayırmak istiyor.
Peki, bu iki ihtiyacı nasıl dengeleyebiliriz?
Tatil, televizyon ve tablet karşısında geçirilen günler olmamalı!
Anne ve babası çalışan çocukların ara tatilde en sık karşılaştığı durumlardan biri, günün büyük bölümünü televizyon, tablet veya telefon karşısında geçirmektir.
Sabah uyanan, kahvaltısını yapan ve ardından saatlerce ekran karşısında kalan bir çocuğun tatili, görünüşte eğlenceli olsa da gelişimi açısından yeterince verimli olmayabilir.
Oysa çocukların ihtiyacı yalnızca vakit geçirmek değil, zamanı anlamlı deneyimlerle doldurmaktır.
Örneğin, sekiz yaşındaki bir çocuğun bütün gün çizgi film izlemesi yerine bir saat resim yapması, yarım saat kitap okuması, biraz hareket etmesi ve ailesiyle günün sonunda yaptığı etkinlikleri paylaşması çok daha zengin bir tatil deneyimi sunabilir.
Burada önemli olan çocuğu sürekli bir etkinlikten diğerine koşturmak değil, ekran dışındaki hayatla bağını güçlendirmektir.
Çocuklara küçük sorumluluklar verelim.
Çalışan anne ve babalar, çocuklarının gününü değerlendirmesi için evde küçük sorumluluklar belirleyebilir.
Ancak bu sorumluluklar çocuğa bir iş yükü olarak sunulmamalıdır. Amaç, çocuğun kendisini ailenin parçası olarak hissetmesini sağlamaktır.
Örneğin;
Sabah uyandığında yatağını toplamak.
Kitaplığını düzenlemek.
Oyuncaklarını yerlerine yerleştirmek.
Bitkileri sulamak.
Sofranın hazırlanmasına yardımcı olmak.
Kendi okul çantasını ve çalışma masasını düzenlemek.
Bu küçük görevler, çocukların sorumluluk bilinci kazanmasına yardımcı olur.
Unutmayalım ki sorumluluk sahibi çocuklar yetiştirmek, onlara sürekli ne yapmaları gerektiğini söylemekle değil, yapabilecekleri işleri deneyimlemelerine fırsat vermekle mümkündür.
Ara Tatil İçin Çocuklara Etkinlik Önerileri
Çocukların evde sıkılmadan, eğlenerek ve öğrenerek vakit geçirmeleri için ailelerin önceden küçük bir etkinlik planı hazırlaması oldukça faydalı olacaktır.
1. Her gün kitap okuma saati
Çocuğun yaşına ve ilgisine uygun kitaplar seçilmeli. Okuduğu kitabın resmini çizmesi veya hikâyeyi ailesine anlatması istenebilir.
2. Hayal gücü atölyesi
Resim yapar, kâğıttan uçak, origami, kukla, kartpostal ve geri dönüşüm malzemelerinden tasarımlar hazırlar.
3. Düşünme becerileri
Satranç, tangram, yapboz, sudoku, eşleştirme oyunları ve mangala gibi oyunlarla düşünme becerileri gelişebilir.
4. Küçük bahçıvan etkinliği
Bir saksıya tohum ekme, bitki yetiştirme ve her gün gelişimini gözlemleyerek bir bitki günlüğü oluşturur.
5. Mutfakta küçük bir şef
Akşam anne, baba veya güvenilir bir yetişkinle kurabiye hazırlama, meyve tabağı oluşturma gibi basit tarifleri dener.
6. Anı defteri oluşturma
Her gün yaptığı bir etkinliği yazar, resmeder veya fotoğrafıyla anlatır. Tatil sonunda kendi anı defterini oluşturur.
7. Doğa kaşifliği
Aile büyükleriyle park gezisi, yaprak inceleme, kuş gözlemi ve doğa fotoğrafçılığı yapar.
8. Kendi şehrimi tasarlıyorum
Lego, bloklar veya kartonlarla hayalindeki şehri oluşturur; evler, okullar, parklar ve yollar tasarlar.
Anne ve babalar eve geldiklerinde çocuklarına zaman ayırmalıdır.
Belki de en önemli konu budur.
Gün boyunca çalışan anne ve babalar eve geldiklerinde yorgun olabilirler. Ancak çocuklarında bütün gün anne ve babalarının eve gelmesini beklediğini unutmamalıyız.
Çocuğun ihtiyacı pahalı oyuncaklar, büyük hediyeler veya gösterişli tatiller değildir. Bazen birlikte oynanan bir kutu oyunu, okunan bir hikâye, yapılan kısa bir yürüyüş ya da içtenlikle sorulan birkaç soru onun için unutulmaz olabilir.
Örneğin, akşam eve geldiğinizde çocuğunuza sadece “Bugün ödevlerini yaptın mı?” diye sormak yerine şu soruları yöneltebilirsiniz:
– Bugün seni en çok ne mutlu etti?
– Bugün yeni ne öğrendin?
– Bir mucit olsaydın ne icat ederdin?
– Yarın birlikte ne yapmak istersin?
Bu sorular çocuğun kendisini değerli hissetmesini sağlar. Aynı zamanda anne ve baba ile çocuk arasındaki iletişimi güçlendirir.
Çünkü çocuklar bazen kendileriyle geçirilen zamanın uzunluğundan çok, o zamanın içinde ne kadar değer gördüklerini hatırlarlar.
Çocuğu tatilde de okuldaymış gibi yaşatmayalım!
Bir başka önemli konuda tatil günlerinde çocuklara aşırı akademik sorumluluk yüklememektir.
Ara tatil, eksik konuları tamamlama veya sürekli test çözme dönemi olarak görülmemelidir. Elbette kitap okumak, matematik oyunları oynamak ve öğrenilenleri tekrar etmek faydalıdır. Ancak bunlar çocuğun oyun ve dinlenme hakkını ortadan kaldırmamalıdır.
Örneğin, her gün saatlerce test çözmesini beklemek yerine günlük 20-30 dakikalık keyifli okuma, birkaç matematik bulmacası ve eğlenceli öğrenme etkinlikleri yeterli bir başlangıç olabilir.
Unutmayalım, çocuklar yalnızca ders çalışarak değil; oynayarak, deneyerek, keşfederek ve hata yaparak da öğrenirler.
Çalışan Anne ve Babalar İçin Örnek Günlük Tatil Planı
* Aşağıdaki plan, çocuğun yaşına, evdeki gözetim imkânlarına ve aile düzenine göre değiştirilebilir.
Saat Etkinlik
08.30 Uyanma ve kahvaltı
09.00 Kitap okuma
09.30 Resim ve el işi
10.30 Akıl ve zekâ oyunları
11.00 Serbest oyun
12.00 Öğle yemeği
13.00 Dinlenme ve serbest zaman
14.00 Günlük etkinlik veya hobi
15.00 Açık havada hareket ve oyun (yetişkin gözetiminde)
16.00 Tatil günlüğü ve sevdiği etkinlik
Bu program kesinlikle bir zorunluluk değildir. Çocuğun gününü planlamasına yardımcı olacak esnek bir örnektir. Özellikle küçük yaştaki çocukların gün boyunca güvenilir bir yetişkin gözetiminde olması gerektiğini de unutmamalıyız.
Bir de büyükanne ve büyükbabalarımız var! Anne ve babası çalışan çocukların ara tatilinde büyükanne ve büyükbabaların katkısı da oldukça değerlidir.
Onlarla geçirilen zaman, çocuklara yalnızca güzel anılar kazandırmaz; aile bağlarını, geçmişi tanımayı, gelenekleri ve kuşaklar arası iletişimi de öğretir.
Birlikte eski fotoğraflara bakmak, aile büyüklerinin çocukluk anılarını dinlemek, bir yemek tarifi öğrenmek veya eski sokak oyunlarını oynamak çocuklar için çok kıymetli deneyimlerdir.
Bazen bir dedenin anlattığı çocukluk hikâyesi, bir çocuğun hafızasında onlarca çizgi filmden daha kalıcı bir yer edinir.
Çocuklarımıza sadece tatil değil, güzel anılar bırakalım!
Sevgili anne ve babalar,
Çalışıyor olmanız, çocuklarınızla yeterince ilgilenemediğiniz anlamına gelmez. Önemli olan bütün gün yanlarında olmanız değil, birlikte olduğunuz zamanın niteliğidir.
Çocuklarımızın her anını etkinliklerle doldurmak, onlardan sürekli üretmelerini beklemek veya tatillerini bir başarı yarışına dönüştürmek zorunda değiliz.
Bırakalım biraz sıkılsınlar, hayal kursunlar, kendi oyunlarını üretsinler, merak etsinler, keşfetsinler. Çünkü can sıkıntısı bile bazen üreticiliğin başlangıcı olabilir.
Bir çocuğun ara tatilde öğrendiği en değerli şey, yeni bir matematik konusu değil; kendi başına bir şeyler yapabilmek, sorumluluk almak, paylaşmak ve sevdikleriyle güzel zaman geçirebilmektir.
Unutmayalım; çocuklarımızın çocukluğu ertelenemez.
İşlerimizi, sorumluluklarımızı ve günlük telaşlarımızı yarına bırakabiliriz ama çocuklarımızın bugün yaşadığı çocukluk yıllarını bir daha geri getiremeyiz.
Onlara sadece iyi bir gelecek hazırlamaya çalışmayalım. Bugünlerini de güzel yaşamalarına fırsat verelim.
Çünkü mutlu çocuklar, yalnızca iyi eğitim alan çocuklar değil; sevildiğini hisseden, oyun oynayabilen, merak eden, keşfeden ve çocukluğunu yaşayabilen çocuklardır.
Çocuklarımızın tatilini doldurmak yerine, çocukluklarını güzelleştirelim.
Metin Özdemir
Diğer yazılarımı okudunuz mu?

çalışan anne ve babalar içinde olması harika olmuş…
Anneler, babalar bu yazıları okuyup uygulamalı
#metinhocamebakanıolsun